Voor het laatst bewerkt op: zondag 20 november 2022

Leden van de medezeggenschapsraad worden gekozen door ouders, personeel en leerlingen. In dit artikel leest u meer over hoe het kiesrecht precies geregeld is.


Actief en passief kiesrecht

Er dient een onderscheid te worden gemaakt tussen actief en passief kiesrecht. Actief kiesrecht gaat over het recht om op een kandidaat te stemmen. Passief kiesrecht gaat over de mogelijkheid voor een persoon om zich te kandideren voor de verkiezingen voor de medezeggenschapsraad (MR). Naast het goed regelen van het kiesrecht, dienen er op school afspraken te worden gemaakt over de omvang en de samenstelling van de MR.

Niemand op school mag van het actief kiesrecht worden uitgesloten als aan de voorwaarden voor het zijn van personeelslid, ouder of leerling wordt voldaan. Met betrekking tot het passief kiesrecht is het voor scholen in het bijzonder onderwijs wel mogelijk om in het medezeggenschapsreglement op te nemen dat ouders en leerlingen moeten verklaren dat ze de grondslag en doelstelling van de school respecteren voordat zij zich mogen kandideren.


Kiesrecht voor personeel

De personeelsgeleding van de medezeggenschapsraad (PMR) wordt uit en door de personeelsleden op school gekozen. Dit gaat zowel om de leerkrachten/docenten als om al het onderwijsondersteunend personeel. Het is mogelijk af te spreken dat een deel van de plekken in de MR altijd door het onderwijzend personeel wordt opgevuld en een deel door het onderwijsondersteunend personeel. Hierover maken bevoegd gezag en MR afspraken in het medezeggenschapsreglement. In dat geval stemt het onderwijzend personeel voor kandidaten uit het onderwijzend personeel en stemt onderwijsondersteunend personeel voor kandidaten uit dit deel van het personeel.

Wanneer iemand naast personeelslid ook ouder is, dient de keuze te worden gemaakt of deze persoon zich voor het kiesrecht onder het personeel of onder de ouders laat vallen. Dit wordt ook in het medezeggenschapsreglement opgenomen. Voor personeelsleden die niet in dienst zijn van het bevoegd gezag maar wel te werk zijn gesteld bij het bevoegd gezag, geld dat ze pas na zes maanden tewerkstelling als MR-lid kunnen worden gekozen.


Kiesrecht voor ouders en leerlingen

De leerlinggeleding van de medezeggenschapsraad (LMR) wordt uit en door de leerlingen op school gekozen. Er geldt en minimale leeftijd van dertien jaar. De oudergelding van de medezeggenschapsraad (OMR) wordt uit en door de ouders op school gekozen. In de wet is vastgelegd dat het kiesrecht toekomt aan ouders, voogden en verzorgers. Dit houdt in dat personen die niet biologisch ouder zijn van een kind ook het recht kunnen krijgen om zich verkiesbaar te stellen en te stemmen.

Er zijn uiteraard veel situaties mogelijk waarvan de vraag is of deze persoon nu wel of niet als ouder, voogd of verzorger kan worden beschouwd. Het dient in het kader van het kiesrecht te gaan om personen die actief betrokken zijn bij de opvoeding van het kind. Als bijvoorbeeld een ouder is gescheiden en een nieuwe partner heeft die ook zorg draagt voor het kind evenals beide biologische ouders, kan worden afgesproken dat alle drie de ouders kiesrecht hebben. Als één of beide biologische ouders niet meer betrokken zijn bij de opvoeding van het kind, geldt het kiesrecht dus niet.


Kiesrecht en VOO

Heeft u een algemene vraag over het kiesrecht of wilt u graag een specifieke situatie aan ons voorleggen? Indien u of uw MR lid is van de VOO kunt u al uw vragen over onderwijs en medezeggenschap stellen aan de VOO Helpdesk.

Wilt u meer kennis opdoen over het organiseren van verkiezingen en het contact met de achterban? Volg dan de VOO-cursus MR en Achterban, als MR-lid of met uw hele MR. Ook kan de VOO met u meedenken over het organiseren van verkiezingen middels uitgebreidere begeleiding in het proces.

Janny Arends
Senior beleidsadviseur

Janny is senior beleidsadviseur bij de VOO en houdt zich in het bijzonder bezig met medezeggenschap.

Meer over Janny

MR Start

MR Start is dé standaard basiscursus voor beginnende MR-leden bestaande uit één bijeenkomst.

Bekijk cursus

Inschrijven voor onze nieuwsbrieven

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

De Week van openbare scholen vindt dit jaar plaats van 20 t/m 24 maart. Op maandagmiddag 20 maart 2023 trappen de Vereniging Openbaar Onderwijs en VOS/ABB de Week van Openbare Scholen af met het symposium ‘Het verhaal van de openbare school’.