Begroting

Laatst bijgewerkt op 13 augustus 2026

De begroting geeft inzicht in de inkomsten en uitgaven van een school en laat zien welke financiële keuzes worden gemaakt. Het bevoegd gezag gebruikt de begroting om plannen voor de toekomst financieel mogelijk te maken. De MR heeft verschillende rechten om mee te praten en informatie te ontvangen over de financiële keuzes van de school.

Welke financiële stukken zijn er?

Binnen een schoolorganisatie zijn er verschillende financiële documenten die jaarlijks terugkomen. Deze documenten vormen samen de financiële cyclus van de organisatie. Zo wordt begin mei het formatieplan vastgesteld, eind juni het jaarverslag en de kaderbrief en eind november de begroting. Wanneer een begroting per schooljaar wordt opgesteld in plaats van per kalenderjaar, wordt deze doorgaans in het voorjaar vastgesteld.

Deze documenten hangen met elkaar samen. Het formatieplan geeft inzicht in de personele inzet, het jaarverslag kijkt terug op de behaalde resultaten en de financiële situatie en de kaderbrief bevat de uitgangspunten voor de nieuwe begroting. De begroting vertaalt deze keuzes vervolgens naar concrete inkomsten en uitgaven.

Hoe komt de begroting tot stand?

De basis voor de begroting ligt in het strategisch meerjarig beleidsplan van de schoolorganisatie. Hierin staan de doelstellingen en ambities van de stichting en de afzonderlijke scholen. Ook ontwikkelingen zoals groei of krimp van het aantal leerlingen, huisvestingsvraagstukken en noodzakelijke investeringen hebben invloed op het financieel beleid. Deze keuzes worden uitgewerkt in het meerjarig financieel beleid of de meerjarenbegroting, waarin een financiële prognose voor de komende jaren wordt opgenomen.

Vaak wordt voorafgaand aan de begroting een kaderbrief opgesteld. Hierin staan de uitgangspunten waarmee de begroting wordt opgesteld. Ook het formatieplan vormt een belangrijke basis voor de begroting, omdat personele kosten een groot onderdeel van de totale uitgaven vormen. Het jaarverslag sluit deze cyclus af door terug te kijken naar de gemaakte keuzes en de resultaten daarvan.

Wat staat er in de kaderbrief?

In de kaderbrief beschrijft het bevoegd gezag de uitgangspunten voor de komende begroting. Dit document biedt de mogelijkheid om voorafgaand aan het opstellen van de begroting met de medezeggenschapsraad in gesprek te gaan over de financiële kaders en beleidsmatige keuzes.

Onderwerpen die in een kaderbrief kunnen worden opgenomen zijn bijvoorbeeld de aansluiting tussen de begroting en het strategisch beleid, het financieel kader, de verwachtingen rondom leerlingenaantallen, de rol van het formatieplan, investeringsgrenzen, onderhoudsplanning en de verdeling van middelen tussen scholen en bovenschoolse voorzieningen. De MR kan vragen stellen over de keuzes die hierin worden gemaakt en de gevolgen daarvan voor de school.

Wat staat er in de begroting?

De begroting laat zien welke inkomsten de school verwacht en waaraan deze middelen worden besteed. De inkomsten bestaan onder andere uit de bekostiging die scholen vanuit het Rijk ontvangen. De uitgaven laten zien welke keuzes worden gemaakt op het gebied van personeel, onderwijs, huisvesting, ICT en andere onderdelen van de organisatie. De financiële verantwoording over de daadwerkelijke inkomsten en uitgaven wordt opgenomen in de jaarrekening, die onderdeel is van het jaarverslag.

Een goede begroting bestaat niet alleen uit cijfers, maar bevat ook een toelichting op de gemaakte keuzes. Belangrijke onderdelen zijn de relatie met het strategisch beleid, de ontwikkeling van leerlingenaantallen, de exploitatie- en investeringsbegroting en een risicoparagraaf. Hierbij wordt beschreven welke risico’s er zijn en welke maatregelen worden genomen om deze te beheersen.

Hoe beoordeelt de MR de begroting?

Bij het beoordelen van de begroting is het voor de MR belangrijk om vooral naar de hoofdlijnen te kijken. De MR kan bijvoorbeeld onderzoeken of de begroting aansluit bij het strategisch beleid, of de financiële risico’s voldoende in beeld zijn en of er duidelijke keuzes zijn gemaakt voor de toekomst. Ook kan worden gekeken naar de relatie tussen de begroting, de kaderbrief en het formatieplan.

Belangrijke vragen voor de MR zijn bijvoorbeeld of de begroting sluitend is, hoe eventuele tekorten worden opgelost, waar eventuele overschotten voor worden gebruikt en welke inkomsten en uitgaven structureel of incidenteel zijn. Het is daarbij niet nodig om iedere afzonderlijke kostenpost te bespreken; de belangrijkste taak van de MR is om de grote lijnen en gevolgen voor de school te beoordelen.

Rol van de MR

De MR heeft verschillende rechten rondom de begroting en het financieel beleid. Zo heeft de MR een adviesrecht op het meerjarig financieel beleid van de school (artikel 11 lid 1 sub b WMS). Hieronder vallen onder andere onderdelen van de meerjarenbegroting en de kaderbrief. Daarnaast heeft de MR informatierechten: de MR ontvangt jaarlijks de begroting met de bijbehorende beleidsvoornemens op financieel, organisatorisch en onderwijskundig gebied (artikel 8 lid 2 sub a WMS), informatie over de bekostiging (artikel 8 lid 2 sub b WMS) en het jaarverslag met de financiële verantwoording (artikel 8 lid 2 sub c WMS).

Wanneer een schoolbestuur meerdere scholen bestuurt, heeft ook de GMR belangrijke bevoegdheden. De GMR heeft een adviesrecht op de hoofdlijnen van het meerjarig financieel beleid van de aangesloten scholen (artikel 16 lid 2 sub a WMS). Daarnaast heeft de GMR een adviesrecht op de criteria waarmee middelen worden verdeeld over bovenschoolse voorzieningen en de afzonderlijke scholen (artikel 16 lid 2 sub b WMS).

Meer leren over financiën in het onderwijs? Volg de cursus (G)MR en Financiën van de VOO!