Burgerschap in uitvoering

In Den Helder vierden de Meerwerfscholen De week van Openbare Scholen met een uitwisseling van hun groep-vijf-leerlingen. Het ontmoeten van een groep andere kinderen bleek niet alleen ‘superleuk’ maar zorgde ook voor verfrissende inzichten bij de leraren, toegenomen veerkracht bij de leerlingen en, vooral, verbinding: ‘toen ik in de rij stond voor de spelletjes stelde ik vragen en vroegen ze ook dingen aan mij, dat vond ik fijn.’

Een spannende ontmoeting

Loet (9) vond het vorig schooljaar ‘best spannend’ maar was ook wel nieuwsgierig toen juf José Tesselaar vertelde dat ze een andere school zouden gaan bezoeken. Suun, twee maanden jonger dan Loet, vroeg zich af of ze wel iets leuks zouden gaan doen. En ‘zouden de kinderen daar wel aardig zijn?’

We zitten in het klaslokaal van groep vijf en zes van ‘IKC Haven 48’ in Den Helder. Het is nu ruim negen maanden geleden dat het bezoek aan groep vijf van ‘de Duynvaerder’ heeft plaatsgevonden. Toch lijkt het Loet en Suun geen enkele moeite te kosten om de details van deze ontmoeting uit hun geheugen op te diepen. ‘De school zag er heel leuk uit met allemaal klimrekken en regenbogen op de muren en er was veel gestoepkrijt’. Ook hun eerste indruk van de kinderen van de Duynvaarder weten ze nog goed. Die waren ‘een beetje hetzelfde maar niet helemaal. Het zijn toch andere kinderen en je weet het niet echt… iets groter misschien…’ ‘Veel kinderen kwamen ook uit een ander land’ vult juf José Tesselaar aan. De meisjes knikken: ‘maar ook weer niet zoveel’.

Dat De Duynvaerder een behoorlijk gevarieerde mix aan leerlingen heeft – volgens schooldirecteur Annemieke Hoogschagen wordt een groot deel van de leerlingen anderstalig opgevoed en leeft 65 procent onder de armoedegrens – lijkt voor Loet en Suun niet zo relevant. Enthousiast vertellen ze over de spellen die ze deden: ‘je moest de bal vangen en je naam zeggen en dan je lievelingseten, dat was heel leuk.’ Ook de aanvankelijke twijfels over ‘die andere kinderen’ waren binnen de kortste keren verdwenen: ‘toen ik in de rij stond voor de spelletjes stelde ik vragen en toen vroegen ze ook dingen aan mij, dat vond ik fijn.’

Zouden ze dit jaar weer op bezoek willen bij een andere school? ‘Ik zou het nu niet meer eng vinden. Je weet hoe het gaat zijn en wat je gaat doen. Ik wil dat zeker wel.’

Snel mengen, zonder vooroordelen

‘Je ziet hier het openbaar onderwijs op z’n best’, zegt José Tesselaar niet zonder trots als ze de meisjes eenmaal heeft overgedragen aan hun ouders. ‘Met deze uitwisseling maken we maximaal gebruik van de nieuwgierigheid die jonge kinderen nog zo eigen is. Waar volwassenen misschien nog wat terughoudend zijn in een omgeving met mensen die net wat anders zijn dan zij, zie je kinderen al heel snel opengaan en contact maken.’ Ter illustratie beschrijft ze het moment waarop de kinderen vrij met elkaar mochten spelen. ‘Het was echt opvallend hoe snel ze mengden, ongeacht achtergrond. Ze zijn zo veerkrachtig, dat is prachtig om te zien.’

Ook Duynvaerderdirecteur Hoogschagen is enthousiast over de uitwisseling. En niet alleen omdat het zo waardevol is geweest voor de kinderen. ‘Bij de nabespreking van het project merkte ik dat mijn collega’s echt trots waren om te laten zien waar hun school goed in was. Ze hadden het ook heel leuk gevonden om bij hun collega’s in de keuken te kijken.’ José Tesselaar beaamt dat. ‘Er is altijd wel iets dat je van zo’n uitwisseling opsteekt. Ik vind het een hele goede manier om elkaar verder te helpen. Ik zou wel vaker bij mijn collega’s willen kijken, liefst een hele dag.’

Waarom de Week van Openbare Scholen ertoe doet

Is het belangrijk dat we De Week van de Openbare Scholen blijven vieren?

Tesselaar vindt van wel. ‘Ik heb destijds bewust voor het openbaar onderwijs gekozen omdat dit voor mij bij uitstek de plek is waar kinderen voorbereid worden op het leven in een heel diverse maatschappij. Dat verhaal zouden we best nog wat meer mogen uitdragen. Wat we duidelijk moeten maken is dat het openbare onderwijs staat voor datgene wat nodig is in onze samenleving. Wat bij ons gebeurt is burgerschap in uitvoering.’

Als het aan Tesselaar ligt worden in de toekomst alle scholen openbaar. ‘Maar schrijf dat maar niet op, ik wil mijn collega’s niet afvallen.’

In 2026 is de Week van Openbare scholen van maandag 16 tot en met vrijdag 20 maart. De Week van Openbare Scholen is hét moment om het openbaar onderwijs in het zonnetje te zetten. Dit gebeurt met verschillende initiatieven, acties en bijeenkomsten. Houd deze website in de gaten voor de laatste informatie.