In Nederland worden kinderen heel vroeg geselecteerd voor het voortgezet onderwijs. De kansenongelijkheid die hierdoor ontstaat, zal niet beter worden zolang we blijven vasthouden aan de hardnekkige ‘succes-is-een-keuze-mythe’.
Elke leerling op een basisschool maat in groep 8 de doorstroomtoets. Met de toets wil de overheid in brede zin de ontwikkeling kunnen zien van leerlingen in Nederland. En de toets heeft een belangrijke rol bij de totstandkoming van het schooladvies.
Toetsing in het basisonderwijs
Elke basisschool heeft binnen een aantal wettelijke kaders de vrijheid om zelf een onderwijs- en toetsprogramma vast te stellen. Dit maakt onderdeel uit van het schoolplan. Hoe dit programma er ook uitziet, alle leerlingen maken in groep 8 de doorstroomtoets. De toets test hoe vaardig leerlingen zijn op het gebied van taal en rekenen.
De doorstroomtoets heeft voor de leerlingen als doel om te zien welk type vervolgonderwijs bij de leerling past. Dit op basis van de reken- en taalvaardigheden. Leerlingen kunnen niet slagen of zakken voor de toets. Het is een aanvulling op andere gegevens die de school al over de leerling heeft, zoals de leerhouding en motivatie.
Planning doorstroomtoets
Scholen kunnen zich jaarlijks tussen 1 oktober en 15 november inschrijven voor een doostroomtoets. Er zijn verschillende toetsen beschikbaar waar elke school een keuze uit moet maken. Na het maken van de keuze, worden de toetsen afgenomen eind januari en/of begin februari. Voordat de leerlingen de toets maken, hebben ze al een voorlopig schooladvies gekregen. Uit de toets volgt een toetsadvies.
Als er uit de doorstroomtoets een ‘hoger’ advies komt dan dat van het advies van de school, dan past de school zijn advies aan naar dat van de toets. Alleen in uitzonderlijke gevallen kan de school hier gemotiveerd van afwijken. Als het resultaat van de doorstroomtoets een ‘lager’ niveau betreft, dan kan het advies van de school in stand blijven.
Rol van de MR
De medezeggenschapsraad (MR) op school heeft een instemmingsrecht op het schoolplan (artikel 10 sub b WMS), en daaronder valt ook de keuze voor de doorstroomtoets. Als MR-lid kun je je dan ook verdiepen in de toetsen die er zijn en de schoolleider vragen waarom er voor de ene of andere toets gekozen is. Verder heeft de MR een rol bij het onderwijsprogramma wat leerlingen voorbereid op de toetsen en welke lesmethoden hier voor gebruikt worden. De concrete inhoud van elke lesdag is aan de leraren zelf oom te bepalen.
In het proces tot het totstandkomen van het schooladvies kan de MR erop letten dat de communicatie van de school eenduidig, duidelijk en goed begrijpbaar is. De oudergeleding van de MR heeft een instemmingsrecht met betrekking tot de wijze waarop de school en ouders informatie uitwisselen, en dat kan ook gaan over hoe er over de doorstroomtoets en het schooladvies wordt gecommuniceerd. Bijvoorbeeld over beleid om informatiesessies te organiseren en hoe ouders in gesprek kunnen gaan over de uitkomsten van de adviezen.
Meer weten over dit onderwerp?
Medezeggenschapsorganen en personen die lid zijn van de VOO kunnen elke schooldag contact opnemen met onze helpdesk met vragen over onderwijs en medezeggenschap. Verder hebben we een uitgebreid cursusaanboden kunnen we begeleiden bij medezeggenschapskwesties.
Nog geen lid? Meer informatie over het lidmaatschap is op deze pagina te vinden, evenals de mogelijkheid om lid te worden. Naast contact met de helpdesk biedt het lidmaatschap voor medezeggenschapsorganen ook korting op alle cursussen en begeleiding, een gratis handboek voor nieuwe MR-leden en nog veel meer!
Eddy Habben Jansen
BeleidsadviseurEddy werkt sinds 2021 als beleidsadviseur bij de VOO, waar hij zich in het bijzonder bezighoudt met openbaar onderwijs en politieke kwesties.
Meer over EddyInschrijven voor onze nieuwsbrieven
"*" geeft vereiste velden aan
VOO maakt zich zorgen over fusie SBO De Piramide en De Horizon in Arnhem, waardoor openbaar speciaal basisonderwijs dreigt te verdwijnen.