De Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) maakt zich zorgen over de toekomst van het openbaar onderwijs in Nederland. Ook in Breukelen staat het openbaar onderwijs onder druk. Het schoolbestuur van RSG Broklede wil de laatste openbare school voor voortgezet onderwijs in de gemeente omzetten naar een algemeen bijzondere school. De VOO heeft hierover een bezorgde brief gestuurd aan de gemeenteraad van Stichtse Vecht en roept op het openbaar karakter van de school te behouden.
Elke school heeft verschillende schooltijden. Scholen maken daar zelf keuzes in. In dit artikel informatie over mogelijke keuzes en de rol van de MR hierbij.
Wettelijke kaders
De school kan niet geheel zelf bepalen hoeveel uur er in het jaar onderwijs wordt gegeven en op welke momenten. In de Wet op het primair onderwijs (WPO) is vastgelegd wat de minimale onderwijstijd moet zijn.
Op basis van de wettelijke kaders geven scholen invulling aan de inhoud van het onderwijs en aan de praktische invulling van de lestijden. Dit worden ook wel de schooltijden genoemd. Scholen bepalen zelf de begin- en eindtijden van de schooldagen. Hieronder volgt een overzicht van de verschillende type schoolroosters.
Traditionele rooster
Het traditionele rooster was altijd het meest gebruikte rooster, waarbij kinderen tussen de middag naar huis gaan en woensdagmiddag vrij zijn. Het heeft de volgende kenmerken:
- Schooldagen hebben een ochtenddeel (ca. 08:30 – 12:00) en een middagdeel (ca. 13:00 – 15:30).
- Tussen de middag (ca. 12:00 – 13:00) hebben leerlingen vrij. Dit betekent tussenschoolse opvang of naar huis.
- Woensdagmiddag hebben de leerlingen vrij (en in de onderbouw ook soms vrijdagmiddag).
- Een variant op het traditionele rooster is het Hoorns model, waarbij vrijdagmiddagen altijd vrij zijn.
Continurooster
Een veelbesproken type rooster is het continurooster. Bij dit type rooster gaan leerlingen tussen de middag niet meer naar huis, maar blijven op school met een verkorte pauze. Het heeft de volgende kenmerken:
- Schooldagen beginnen ca. 08:30 en eindigen rond 14:30.
- Kinderen lunchen – onder toezicht – op school. Hiervoor mag de school een extra (altijd vrijwillige) ouderbijdrage vragen.
- Op woensdag hebben de leerlingen de middag vrij.
7-tot-7-model
Het 7-tot-7-model is een heel ander soort rooster dan de meeste typen roosters en wordt ook wel het ‘brede school’-model genoemd.Het past dan ook vaak alleen bij scholen die hun gehele onderwijsprogramma erop afstellen. Het heeft de volgende kenmerken:
- De school is elke dag open van 07:00 tot 19:00 (van 7 tot 7).
- De school is ook 52 weken per jaar open en er zijn geen collectieve schoolvakanties.
- Er is geïntegreerd programma van opvang, onderwijs, sport en ontspanning.
- Het onderwijs is geïndividualiseerd en er is één team wat met alle discipline werkt.
Bioritme-rooster
Het bioritme-rooster focust zich, zoals de naam zegt, op het bioritme van de leerlingen. Vanuit het bioritme valt te bepalen op welke momenten van de dag het beste geleerd kan worden, ontspanning gezocht kan worden of deelgenomen kan worden aan sportactiviteiten. Het heeft de volgende kenmerken:
- Vijf dagen les van 08:30 tot 16:30.
- Kinderen leren op de momenten dat ze het meest alert zijn, dat is tussen 10:00 en 12:00 en tussen 14:30 en 16:30.
- Er is een extra lange middagpauze (12:00 – 14:03) waar ruimte is voor sport- en cultuuractiviteiten.
- Deze activiteiten worden vaak verzorgd door externe (kinderopvang)organisaties.
Vijf-gelijke-dagen-model
Een rooster wat de meeste rust en structuur zou geven voor ouders en leerlingen is het vijf-gelijke-dagen-model. Hierbij is er geen middagpauze thuis meer en zijn de vijf dagen identiek aan elkaar qua tijdsindeling. Het heeft de volgende kenmerken:
- Vijf schooldagen, startend om 08:30 en eindigend rond 14:00.
- Er is een korte lunchpauze die op school plaatsvindt.
- Er zijn door het jaar heen extra vrije dagen ingepland, omdat er anders te veel lesuren zijn.
Tips bij wijziging schooltijden
Hieronder vindt u 7 tips om rekening mee te houden bij het wijzigen van de schooltijden.
Tip 1 Zorg voor goede medezeggenschap met respect voor elkaars standpunten en belangen. (Denk ook aan toekomstige ouders!).
Tip 2 Neem de tijd. Ouders hebben tijd nodig om afspraken te maken met opvang en werkgever. Leerkrachten hebben tijd nodig om tot overeenstemming te komen voor hun werkverdelingsplan en de PMR moet daarna met het werkverdelingsplan instemmen.
Tip 3 Betrek alle ouders, maar ook andere partners (sportverenigingen, BSO/NSO, etc.) van de school bij het besluitvormingsproces.
Tip 4 Doe inspiratie op bij een andere school die al is overgegaan op andere schooltijden.
Tip 5 Zorg dat bij overgang naar een ander model alle leerlingen wel de 7.520 uur onderwijstijd krijgen (overgangsmodel).
Tip 6 Maak goede afspraken over pauzes van leerkrachten: plan onderwijsactiviteiten tijdens het eten van de leerlingen, maak een pleinwachtrooster, denk aan de inzet van onderwijsondersteunend personeel, intern begeleider en directie tijdens pauzes, denk aan de inzet van vrijwilligers tijdens pauzes (mist zij hiervoor scholing hebben gehad).
Tip 7 Volg een cursus. Zie www.voo.nl/cursussen voor cursussen over tussenschoolse opvang.
Rol van de MR
De oudergeleding van de MR heeft een instemmingsrecht met betrekking tot de schooltijden (artikel 13 lid 1 sub h WMS). Welk type rooster wordt gekozen moet dus ter instemming worden voorgelegd. Ook moet bij de keuze of wijziging van de keuze een ouderraadpleging worden gehouden (artikel 15 lid 3 WMS), waarbij alle ouders kunnen aangeven hoe zij aankijken tegen de voorstellen.
Na het wijzigen van de schooltijden bestaat de kans dat ook de arbeids- en rusttijdenregeling voor personeel moet wijzigen, bijvoorbeeld omdat verandert wanneer er pauze kan worden genomen. Daarbij heeft de personeelsgeleding van de MR een instemmingsrecht (artikel 12 lid 1 sub f WMS).
Meer weten over dit onderwerp?
Medezeggenschapsorganen en personen die lid zijn van de VOO kunnen elke schooldag contact opnemen met onze helpdesk met vragen over onderwijs en medezeggenschap. Verder hebben we een uitgebreid cursusaanbod en kunnen we begeleiden bij medezeggenschapskwesties.
Nog geen lid? Meer informatie over het lidmaatschap is op deze pagina te vinden, evenals de mogelijkheid om lid te worden. Naast contact met de helpdesk biedt het lidmaatschap voor medezeggenschapsorganen ook korting op alle cursussen en begeleiding, een gratis handboek voor nieuwe MR-leden en nog veel meer!
Eddy Habben Jansen
BeleidsadviseurEddy werkt sinds 2021 als beleidsadviseur bij de VOO, waar hij zich in het bijzonder bezighoudt met openbaar onderwijs en politieke kwesties.
Meer over EddyInschrijven voor onze nieuwsbrieven
"*" geeft vereiste velden aan
De VOO heeft twee introductievideo's over medezeggenschap ontwikkeld. Als (G)MR kun je deze video's gebruiken om jouw achterban uit te leggen hoe medezeggenschap werkt. Zet de video met de YouTube-link op jouw (G)MR-pagina op de website van de school. Zo laat je makkelijk en snel zien waarom medezeggenschap belangrijk is!