De Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) maakt zich zorgen over de toekomst van het openbaar onderwijs in Nederland. Ook in Breukelen staat het openbaar onderwijs onder druk. Het schoolbestuur van RSG Broklede wil de laatste openbare school voor voortgezet onderwijs in de gemeente omzetten naar een algemeen bijzondere school. De VOO heeft hierover een bezorgde brief gestuurd aan de gemeenteraad van Stichtse Vecht en roept op het openbaar karakter van de school te behouden.
Er bestaan verschillende type medezeggenschapsorganen: de medezeggenschapsraad, de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad, de ondersteuningsplanraad, de deelraad, de bovenbestuurlijke medezeggenschapsraad, de groepsmedezeggenschapsraad en de themaraad. In dit artikel meer over de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad.
Deelraad, MR of GMR?
De GMR, de medezeggenschapsraad (MR) en de deelraad vormen de drie medezeggenschapsorganen binnen de schoolorganisatie. De MR vertegenwoordigt ouders, personeelsleden en (in het voortgezet onderwijs) leerlingen op school. Als een basisschool of middelbare school meerdere delen of locaties heeft, is het mogelijk een deelraad in te stellen voor een of meerdere delen/locaties. Een GMR is verplicht om in te stellen als er binnen een stichting twee of meer scholen (en dus ook twee of meer MR’s) zijn. Naast de deelraad, MR en GMR is ook een ondersteuningsplanraad (OPR) een verplicht medezeggenschapsorgaan. Verder kan het zijn dat er in uw organisatie een themaraad, een groepsmedezeggenschapsraad en/of een bovenbestuurlijke medezeggenschapsraad is ingesteld.
Beleid wordt besproken op het ‘laagst’ mogelijke niveau. Beleid voor één locatie van één school wordt door de deelraad besproken, beleid dat voor een meerderheid van de locaties of de hele school geldt door de MR. Als beleid van toepassing is op een meerderheid van de scholen of alle scholen binnen een stichting, wordt dit beleid in de GMR besproken. In het medezeggenschapsstatuut dient de wijze waarop medezeggenschap binnen de onderwijsorganisatie is georganiseerd te zijn opgenomen.
Wat doet de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad?
Leden van de GMR worden gekozen door de leden van de MR’s. GMR-leden kunnen ook MR-lid zijn, maar dit is niet verplicht. Op een basisschool bestaat de GMR uit minimaal twee personeelsleden en twee ouders. Op middelbare scholen is dit minimaal twee personeelsleden, één ouder en één leerling. De precieze omvang en regels over de samenstelling worden afgesproken in het medezeggenschapsreglement. De GMR is zelf verantwoordelijk voor het organiseren van de verkiezingen.
De GMR heeft drie verschillende rollen: een meebeslissende, een vertegenwoordigende en een initiërende. Het is van belang om het gesprek aan te gaan in de GMR over hoe invulling wordt gegeven aan deze rollen. De GMR heeft daarnaast vijf rechten: het recht op overleg, het initiatiefrecht, het informatierecht, het adviesrecht en het instemmingsrecht.
Schoolleider en de GMR
Een vaak gestelde vraag is of het voor een schoolleider mogelijk is om plaats te nemen in de GMR. In de basis is het antwoord op die vraag: ja, het mag. Uitgesloten van het lidmaatschap zijn de leden van het bevoegd gezag en de gesprekspartner van het medezeggenschapsorgaan (artikel 3 lid 7 en 8 WMS). In het geval van een GMR betreft dit alleen het schoolbestuur, niet de schoolleiding van een individuele school.
De vraag is vervolgens wel of dit verstandig is. Het kan een schoolleider in een lastige positie brengen als via het directeurenoverleg, zoals opgenomen in het managementstatuut, bepaalde besluiten worden genomen die vervolgens langs de GMR moeten. Dan moet je vanuit twee rollen naar hetzelfde besluit kijken. In zulke gevallen kan eventueel worden besloten dat de schoolleider in de GMR niet meestemt. Maar dan is er een personeelslid minder die stemrecht heeft.
Meer weten over dit onderwerp?
Medezeggenschapsorganen en personen die lid zijn van de VOO kunnen elke schooldag contact opnemen met onze helpdesk met vragen over onderwijs en medezeggenschap. Verder hebben we een uitgebreid cursusaanbod en kunnen we begeleiden bij medezeggenschapskwesties.
Nog geen lid? Meer informatie over het lidmaatschap is op deze pagina te vinden, evenals de mogelijkheid om lid te worden. Naast contact met de helpdesk biedt het lidmaatschap voor medezeggenschapsorganen ook korting op alle cursussen en begeleiding, een gratis handboek voor nieuwe MR-leden en nog veel meer!
Bram Buskoop
BeleidsadviseurBram werkt sinds 2019 als beleidsadviseur bij de VOO, waar hij zich in het bijzonder bezighoudt met medezeggenschap en de website.
Meer over BramInschrijven voor onze nieuwsbrieven
"*" geeft vereiste velden aan
De VOO heeft twee introductievideo's over medezeggenschap ontwikkeld. Als (G)MR kun je deze video's gebruiken om jouw achterban uit te leggen hoe medezeggenschap werkt. Zet de video met de YouTube-link op jouw (G)MR-pagina op de website van de school. Zo laat je makkelijk en snel zien waarom medezeggenschap belangrijk is!