Laatst bijgewerkt op 13 augustus 2026
Bij sommige wijzigingen van het schoolbeleid is het wettelijk verplicht een ouderraadpleging te organiseren. De wet legt echter niet tot in detail vast hoe dat moet gebeuren en wie het organiseert. Hieronder volgt meer over de verplichte gevallen, de organisatie en het gebruik van de uitslag.
In het kort
- Ouderraadpleging is wettelijk verplicht bij fusie, schoolsluiting, wijziging van de grondslag en wijziging van de schooltijden.
- De MR en de schoolleiding organiseren de ouderraadpleging het best gezamenlijk, bijvoorbeeld via een anonieme online vragenlijst.
- De MR weegt de uitslag van de ouderraadpleging serieus, maar bepaalt zelf het uiteindelijke advies of instemming.
Wanneer een ouderraadpleging?
Een medezeggenschapsraad (MR) kan altijd een raadpleging houden: niet alleen onder ouders, maar ook onder personeel of leerlingen. Daarmee bevordert de MR openheid en onderling overleg (artikel 7 lid 1 WMS).
De MR heeft het recht daarbij gefaciliteerd te worden (artikel 28 lid 1 WMS). In een aantal gevallen is het raadplegen van ouders ook wettelijk verplicht (artikel 15 lid 3 WMS).
Verplichte ouderraadplegingen
In de volgende gevallen moeten alle ouders worden geraadpleegd:
- Fusie met een andere school. Gaan twee scholen of schoolbesturen fuseren, dan moeten op beide scholen of binnen beide besturen eerst alle ouders worden geraadpleegd. Daarna hebben beide MR’s instemmingsrecht op de fusie, de fusie-effectrapportage en de besluiten die daarmee samenhangen (artikel 10 sub h WMS).
- Beëindiging of belangrijke inkrimping van de school. Houdt de school op te bestaan, dan worden eerst alle ouders geraadpleegd. Daarna heeft de MR adviesrecht over de voorgestelde sluiting (artikel 11 lid 1 sub c WMS).
- Wijziging van de overblijfregeling. Ook hier worden alle ouders geraadpleegd voordat een definitief besluit valt. Na de raadpleging heeft de MR als geheel adviesrecht (artikel 11 lid 1 sub p WMS).
- Wijziging van de grondslag van de school. Scholen kunnen van grondslag veranderen, maar niet zonder meer: ouders kiezen vaak bewust voor een school vanwege de identiteit. Alle ouders worden daarom eerst geraadpleegd. Daarnaast heeft de oudergeleding van de MR instemmingsrecht bij wijziging van de grondslag (artikel 13 lid 1 sub b WMS).
- Wijziging van de schooltijden. De meeste verplichte ouderraadplegingen worden om deze reden georganiseerd. De oudergeleding van de MR heeft instemmingsrecht bij het wijzigen van de schooltijden (artikel 13 lid 1 sub h WMS), wat betekent dat de raad na de raadpleging nog akkoord moet gaan voordat de wijziging definitief kan worden.
Deze verplichting geldt ongeacht wie de raadpleging organiseert; het gaat om het feit dát alle ouders zijn gehoord.
Aanvullende wettelijke voorwaarden
Naast de vraag bij welke onderwerpen een raadpleging verplicht is, stelt de WMS drie voorwaarden aan de uitvoering:
- Alle ouders worden betrokken. Niet alleen de ouders in de MR of de actieve ouders op school, maar alle ouders moeten de kans krijgen hun mening te geven over het voorliggende onderwerp.
- De raadpleging gaat vooraf aan het besluit. Pas nadat de raadpleging is gehouden én de MR advies of instemming heeft gegeven, kunnen definitieve stappen worden gezet. Een besluit dat is genomen zonder verplichte ouderraadpleging is niet geldig.
- De MR weegt de uitslag serieus. Eerst komt de directie met een voorstel, dan volgt de raadpleging daarover, en vervolgens ontvangt de MR het voorstel samen met de uitslag ter advisering of instemming. De MR moet die uitslag serieus wegen. Tegelijk zijn MR-leden zonder last of ruggespraak gekozen, wat betekent dat zij uiteindelijk hun eigen afweging maken.
Deze drie voorwaarden gelden bij elke verplichte raadpleging, ongeacht het onderwerp.
Wie organiseert de ouderraadpleging?
De WMS bepaalt niet wie de ouderraadpleging moet organiseren. Soms doet de schoolleiding dat, soms de MR.
Ten zeerste aan te raden is dat de MR en de schoolleiding er samen voor gaan zitten. Dat voorkomt dat een van beide partijen ontevreden is over de gestelde vragen of over de termijn waarbinnen ouders moeten reageren. Gezamenlijke afspraken stralen ook beter uit naar de ouders van de school.
Hoe wordt de raadpleging uitgevoerd?
De WMS bepaalt evenmin hoe de raadpleging moet worden uitgevoerd. Wel is duidelijk dat één stembus op een maandagmiddag op school niet volstaat: veel ouders werken dan en krijgen zo geen kans hun mening te geven.
Om zo goed mogelijk aan de wettelijke verplichtingen te voldoen, is een online, anonieme vragenlijst aan alle ouders aan te raden. Ouders kunnen er dan rustig over nadenken en de raadpleging op een zelfgekozen moment invullen. Naast gesloten vragen zijn open vragen vaak nuttig: de MR komt zo beter achter de argumenten van ouders in plaats van alleen de cijfers.
Wat te doen met de uitslag?
Is de ouderraadpleging goed uitgevoerd, dan is het aan de MR om over het voorstel te adviseren of om al dan niet in te stemmen. De raadpleging kan een goede graadmeter zijn voor wat ouders van een voorstel vinden.
Wel is het verstandig bij het opstellen van de vragenlijst en bij de discussie niet te sterk op percentages te letten. Discussies over de opkomst en over de grootte van de meerderheid kunnen de verhoudingen verharden. Nuttiger is het te kijken naar de inhoudelijke argumenten die bij de raadpleging naar voren zijn gebracht.
De uitslag is een advies
Op basis van de ouderraadpleging kan de MR besluiten een negatief advies te geven of niet in te stemmen met het voorliggende besluit. Een ouderraadpleging geldt echter als advies aan de medezeggenschapsraad en hoeft dus niet zonder meer te worden overgenomen.
Soms heeft de MR zwaarwegende argumenten om niet in te stemmen, terwijl een meerderheid van de ouders vóór het voorstel is. Het omgekeerde komt ook voor: uit de raadpleging komen geen bezwaren naar voren, terwijl de MR na beraad wel serieuze bezwaren heeft.
Meer leren over hoe je goed contact onderhoudt met je achterban? Volg de cursus MR en Achterban van de VOO!
Gerelateerde pagina's
De VOO helpt (G)MR's verder
Met deze vormen van ondersteuning
Nieuwsbrief Medezeggenschap
Wekelijks actualiteiten en tips voor iedereen met een rol in de medezeggenschap.