Nieuwkomersonderwijs

Laatst bijgewerkt op 12 augustus 2026

Kinderen die nieuw in Nederland zijn hebben recht op onderwijs. Afhankelijk van hun situatie kunnen zij direct instromen op een reguliere school of eerst onderwijs volgen op een school waar zij intensief Nederlands leren.

Onderwijsroutes voor nieuwkomers

Sommige nieuwkomers gaan direct naar een reguliere basisschool of middelbare school. Zij krijgen daar, waar nodig, extra begeleiding bij het leren van de Nederlandse taal en het volgen van de lessen.

Wanneer een leerling nog onvoldoende Nederlands beheerst, kan deze eerst onderwijs volgen op een nieuwkomersschool (primair onderwijs) of in een internationale schakelklas (ISK) (voortgezet onderwijs). Hier ligt de nadruk op het leren van de Nederlandse taal en het voorbereiden op een overstap naar het reguliere onderwijs.

Organisatie van het nieuwkomersonderwijs

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de opvang en integratie van nieuwkomers. Zij maken samen met schoolbesturen afspraken over het onderwijsaanbod. Schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor het verzorgen van het onderwijs en ontvangen hiervoor bekostiging van de overheid. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de huisvesting van scholen.

Nieuwkomers die onderwijs volgen in een nieuwkomersvoorziening krijgen minimaal 12,5 uur onderwijs per week (vijf dagdelen). Daarvan wordt ten minste tien uur besteed aan de Nederlandse taal. Daarnaast krijgen leerlingen onder meer rekenen of wiskunde en lichamelijke opvoeding.

Medezeggenschap

Ook een nieuwkomersschool is verplicht een medezeggenschapsraad (MR) in te stellen. Bestaat een internationale schakelklas (ISK) als zelfstandige school, dan moet ook daarvoor een MR worden ingesteld.

In de praktijk kan het lastig zijn om ouders en leerlingen actief bij de medezeggenschap te betrekken. Zij beheersen de Nederlandse taal soms nog beperkt, zijn niet altijd bekend met het Nederlandse onderwijssysteem en verblijven vaak relatief kort op de school. Toch is het belangrijk om hun ervaringen en ideeën mee te nemen. Scholen kunnen daarom zoeken naar passende vormen van inspraak die aansluiten bij de doelgroep.

Rol van de MR

Wanneer een schoolbestuur besluit nieuwkomersonderwijs te starten of uit te breiden, heeft de gemeenschappelijke medezeggenschapsraad (GMR) een adviesrecht (artikel 11 lid 1 sub c WMS), omdat sprake is van een belangrijke uitbreiding van de werkzaamheden van het schoolbestuur.

De MR van een nieuwkomersschool of ISK heeft daarnaast een instemmingsrecht op het schoolplan (artikel 10 sub b WMS). Daarin staat onder meer beschreven hoe de school het onderwijs aan nieuwkomers vormgeeft en welke onderwijskundige keuzes daarbij worden gemaakt.