Professioneel statuut

Laatst bijgewerkt op 12 augustus 2026

Elke school moet beschikken over een professioneel statuut waarin afspraken staan over de zeggenschap en professionele ruimte van leraren. Hieronder volgt meer over de inhoud van dit document, de totstandkoming ervan en de rol van de MR.

Komen tot een professioneel statuut

In het professioneel statuut worden afspraken vastgelegd over de manier waarop de zeggenschap van leraren is georganiseerd (artikel 31a lid 4 WPO en artikel 7.8 lid 4 WVO). Het gaat hierbij onder meer om de inhoud van de lesstof, de wijze waarop deze wordt aangeboden en de pedagogisch-didactische aanpak.

Het statuut geeft invulling aan de professionele ruimte die leraren binnen de kaders van het schoolplan hebben. In het schoolplan staan het onderwijskundig beleid, het personeelsbeleid en het stelsel van kwaliteitszorg beschreven. Daarbij kan het bijvoorbeeld gaan om de vakken die worden aangeboden, de gebruikte lesmethodes en de manier waarop de school het pedagogisch klimaat vormgeeft.

Totstandkoming van het statuut

De wet bepaalt dat het bevoegd gezag het professioneel statuut in overleg met de leraren moet opstellen. De manier waarop dit overleg plaatsvindt, kan per school verschillen. Dit kan bijvoorbeeld door een gezamenlijke bijeenkomst met alle leraren, via vragenlijsten of door het organiseren van verschillende werksessies.

Hoe uitgebreid en concreet het statuut wordt uitgewerkt, bepalen het bevoegd gezag en de leraren gezamenlijk. Zo kan worden vastgelegd dat leraren binnen de kaders van het schoolplan zelfstandig lesmateriaal ontwikkelen, maar ook dat zij hierover altijd afstemmen met collega’s.

Rol van de MR

De MR heeft geen advies- of instemmingsrecht bij het vaststellen van het professioneel statuut zelf. Wel heeft de MR rechten bij documenten en afspraken die de kaders vormen waarbinnen het professioneel statuut wordt uitgevoerd, zoals het schoolplan.

De MR kan wel gebruikmaken van het initiatiefrecht om onderwerpen rondom het professioneel statuut onder de aandacht te brengen. Als de MR bijvoorbeeld vindt dat afspraken onvoldoende duidelijk zijn of dat het statuut verouderd is, kan de MR voorstellen om de afspraken te verduidelijken of opnieuw het gesprek met de leraren aan te gaan.