De Vereniging Openbaar Onderwijs (VOO) maakt zich zorgen over de toekomst van het openbaar onderwijs in Nederland. Ook in Breukelen staat het openbaar onderwijs onder druk. Het schoolbestuur van RSG Broklede wil de laatste openbare school voor voortgezet onderwijs in de gemeente omzetten naar een algemeen bijzondere school. De VOO heeft hierover een bezorgde brief gestuurd aan de gemeenteraad van Stichtse Vecht en roept op het openbaar karakter van de school te behouden.
Het openbaar onderwijs kent drie kernwaarden: gelijkwaardigheid, vrijheid en ontmoeting. Deze zijn vastgesteld door de VOO en VOS/ABB gezamenlijk. Lees hier meer over wat de kernwaarden voor het openbaar onderwijs inhouden. Het boekje over de nieuwe kernwaarden vindt u onderaan de pagina.
Wat betekenen de kernwaarden?
Het zijn maar drie woorden. Gelijkwaardigheid. Vrijheid. Ontmoeting. Drie woorden die grote betekenis kunnen hebben. VOS/ABB en VOO hebben er twee jaar aan gewerkt, samen met leraren, ouders, bestuurders en externe deskundigen, om de kernwaarden van het openbaar onderwijs te herijken en inhoud te geven. De kernwaarden vormen samen met de nieuwe slogan, ‘Openbare Scholen – Waar Verhalen Samenkomen!’, een stevig fundament onder de waarden van jouw eigen bestuur of school. Zodat je er vervolgens jouw eigen verhaal van kunt maken.
Het verhaal van het openbaar onderwijs is niet eenduidig, per definitie niet. Het openbaar onderwijs is van en voor de hele samenleving en heeft een wettelijke opdracht om leerlingen te laten kennismaken met ‘alle godsdienstige, levensbeschouwelijke en maatschappelijke waarden zoals die leven in de Nederlandse samenleving, met onderkenning van de betekenis van de verscheidenheid van die waarden’. Dat betekent dat op de openbare school al die verschillende, unieke verhalen welkom zijn. Ieders verhaal wordt elke dag geschreven en herschreven. Door wat er ontstaat in de ontmoeting tussen leerlingen onderling en tussen hen en de school en zijn omgeving. Ontmoeting op basis van gelijkwaardigheid, tussen mensen die in vrijheid zichzelf kunnen zijn en anderen de vrijheid gunnen dat ook te zijn.
Dat is allemaal makkelijk gezegd. Waar dit voor volwassenen soms al niet meevalt, moeten leerlingen het allemaal nog leren. Daar ligt een grote én prachtige opdracht voor het openbaar onderwijs. Dit boekje [zie onderaan de pagina] helpt bij die opdracht. Graag wensen we je daar veel succes bij en heel veel plezier mee. Er is niets mooiers dan werken en leren op de openbare school: waar verhalen samenkomen!
De kernwaarden: gelijkwaardigheid, vrijheid en ontmoeting
Gelijkwaardigheid betekent dat alle mensen waardevol in zichzelf zijn. Hoeveel mensen ook van elkaar verschillen, of wat ze ook van elkaar vinden, iedereen heeft recht op een gelijke behandeling. Dat betekent dat ieders stem telt en we voor de wet allemaal gelijk zijn. Dat wil niet zeggen dat alle mensen hetzelfde zijn. Juist omdat mensen zo verschillen, is het belangrijk niet te vergeten dat iedereen evenveel waard is.
Vrijheid is een fundamentele waarde in onze democratische rechtsstaat. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om concrete burgerrechten als vrijheid van meningsuiting, of vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst. Er bestaat zowel negatieve vrijheid, waarbij iemand vrij is van onderdrukking en dwang, als positieve vrijheid, de vrijheid om je eigen keuzes te maken en hiernaar te handelen. Om je vrijheid te benutten, is het niet alleen nodig dat niemand je tegenhoudt. Het is ook belangrijk dat je de benodigde middelen, kennis en vaardigheden hebt.
De openbare school is een ontmoetingsplaats waar mensen en hun verhalen samenkomen. De kernwaarde ontmoeting vraagt om een actieve rol van de school en alle betrokkenen. Samen creëren zij ruimte voor diversiteit en dialoog. Ontmoeting betekent niet alleen dat je op de openbare school in aanraking komt met diversiteit. Het gaat een stap verder: we maken op de openbare school actief werk van de dialoog over verschillen en overeenkomsten. We hebben aandacht en interesse voor de ander. En ook voor onze buurt, wijk, dorp of stad. We dragen zorg voor de ander en de samenleving.
Meer weten over de drie nieuwe kernwaarden? Bestel het boekje via onze webshop en bezoek de website: www.openbaaronderwijs.nu!
Rol van de MR
De MR heeft een instemmingsrecht met betrekking tot het vaststellen of wijzigen van de onderwijskundige doelstellingen en het schoolplan (artikel 10 a en b WMS). Hieronder valt ook het hanteren van bepaalde kernwaarden voor de school, waar vervolgens meer beleid op gebaseerd zal zijn.
Bij het gesprek hierover zou de MR vragen kunnen stellen over welke kernwaarden de school hanteert, hoe deze tot stand zijn gekomen, wanneer ze voor het laatst zijn herzien en hoe deze in de praktijk zichtbaar zijn op school. Eventueel kan de MR ook zelf een voorstel doen om de kernwaarden van de school te hernieuwen, op basis van het initiatiefrecht (artikel 6 lid 2 WMS).
Meer weten over dit onderwerp?
Medezeggenschapsorganen en personen die lid zijn van de VOO kunnen elke schooldag contact opnemen met onze helpdesk met vragen over onderwijs en medezeggenschap. Verder hebben we een uitgebreid cursusaanbod en kunnen we begeleiden bij medezeggenschapskwesties.
Nog geen lid? Meer informatie over het lidmaatschap is op deze pagina te vinden, evenals de mogelijkheid om lid te worden. Naast contact met de helpdesk biedt het lidmaatschap voor medezeggenschapsorganen ook korting op alle cursussen en begeleiding, een gratis handboek voor nieuwe MR-leden en nog veel meer!
Bram Buskoop
BeleidsadviseurBram werkt sinds 2019 als beleidsadviseur bij de VOO, waar hij zich in het bijzonder bezighoudt met medezeggenschap en de website.
Meer over BramInschrijven voor onze nieuwsbrieven
"*" geeft vereiste velden aan
De VOO heeft twee introductievideo's over medezeggenschap ontwikkeld. Als (G)MR kun je deze video's gebruiken om jouw achterban uit te leggen hoe medezeggenschap werkt. Zet de video met de YouTube-link op jouw (G)MR-pagina op de website van de school. Zo laat je makkelijk en snel zien waarom medezeggenschap belangrijk is!